Tevfik Fikret
Mehmed Tevfik (Tevfik Fikret)
Servet-i Fünûn'un öncüsü; şiiri toplumsal muhalefetin aracı yapan ve geleceğe umut bağlayan şair.
Tevfik Fikret Kimdir? Hayatı
İstanbul'da doğdu. Annesini küçük yaşta kaybetti; bu kayıp şiirlerindeki hüznün kaynaklarından biridir. Galatasaray Sultânîsi'ni birincilikle bitirdi, aynı okulda ve Robert Kolej'de öğretmenlik yaptı.
1896'da Servet-i Fünûn dergisinin yazı işleri müdürlüğüne getirildi ve derginin etrafında toplanan kuşağın lideri oldu. II. Abdülhamid yönetimine karşı yazdığı Sis şiiri, İstanbul'u ahlaki bir çöküşün sembolü olarak anlatan sert bir eleştiridir.
Oğlu Haluk için yazdığı şiirlerde, kendi kuşağının başaramadıklarını gelecek kuşağa emanet eder. Haluk'un Defteri bu umudun kitabıdır. Aşiyan'daki evi bugün müze olarak kullanılmaktadır.
Edebî Kişiliği ve Üslubu
Fikret, aruzu Türkçeye başarıyla uyarlayan şairlerdendir; şiirlerinde cümle bir mısrada bitmez, beyitten beyite akar (anjambman). Bu teknik, şiiri düzyazının doğallığına yaklaştırır.
İki damar taşır: Rübâb-ı Şikeste'deki bireysel, kırılgan ve karamsar sesi; bir de Sis, Halûk'un Vedaı, Sabah Olursa gibi şiirlerdeki toplumsal, öfkeli ve gelecekçi sesi. İkincisi onu Cumhuriyet kuşağının en çok sevdiği şairlerden biri yapmıştır.
Tevfik Fikret Ünlü Dizeleri
Sarmış yine âfâkını bir dûd-ı muannid.
Kimseden ümmîd-i feyz etmem, dilenmem perr ü bâl.
Toprak vatanım, nev'-i beşer milletim.